Pryszcze w okresie dojrzewania: co jest normalne, a kiedy iść do lekarza rodzinnego?

Krótka odpowiedź: pryszcze w okresie dojrzewania są normalne. Ma je niemal każdy nastolatek, najczęściej na twarzy, klatce piersiowej, plecach i ramionach. Zwykle same ustępują około 25. roku życia. Jeśli Twoje dziecko ma głównie zaskórniki, możesz zacząć od łagodnej pielęgnacji. Zgłoś się do lekarza, jeśli pojawia się dużo czerwonych lub żółtych krostek, głębokie lub bolesne zmiany, blizny albo ciemne plamki. Także wtedy, gdy stan skóry przygnębia Twoje dziecko.

Jako rodzic możesz się zastanawiać: czy to jeszcze normalne? A może trzeba coś z tym zrobić? Jedno dziecko ma kilka zaskórników na nosie, inne — mnóstwo czerwonych krostek. A Twoje może wcale nie chcieć o tym rozmawiać. W tym artykule dowiesz się, jak rozpoznać różne zmiany, co możesz zrobić samodzielnie i kiedy warto iść do lekarza. Dzięki temu łatwiej będzie Ci podjąć decyzję.

Co jest normalne w okresie dojrzewania?

W okresie dojrzewania organizm wytwarza więcej hormonów, w tym androgenów. Pobudzają one gruczoły łojowe skóry do produkcji większej ilości sebum. To tłusta substancja, która pomaga utrzymać skórę elastyczną. Gdy sebum jest za dużo, pory łatwiej się zatykają i pojawiają się pryszcze.

Według Thuisarts niemal każdy w okresie dojrzewania ma pryszcze — jedni więcej, inni mniej. Lekarze nazywają to trądzikiem, nawet jeśli pryszczy jest tylko kilka. Ta nazwa często brzmi poważniej, niż wygląda sama sytuacja.

Gdzie się pojawiają? Najczęściej na twarzy, klatce piersiowej, plecach i ramionach. Tam znajduje się najwięcej gruczołów łojowych. Znaczenie mają też geny: w niektórych rodzinach problem występuje częściej i jest bardziej nasilony. Jeśli w wieku nastoletnim pryszcze mocno dawały Ci się we znaki, ryzyko, że pojawią się też u Twojego dziecka, jest większe.

Dobra wiadomość: zwykle ustępują same, często około 25. roku życia. Gorsza wiadomość: dla czternastolatka to bardzo odległa perspektywa. A do tego czasu stan skóry może mocno wpływać na jego samopoczucie.

Jakie są rodzaje pryszczy?

Nie każdy pryszcz wygląda tak samo. Warto wiedzieć, co widzisz na skórze dziecka — od tego zależy też, co możesz zrobić.

• Zaskórniki: drobne punkciki z czarną końcówką, często na nosie i brodzie. Por jest zatkany, ale pozostaje otwarty. Czarny kolor to nie brud, lecz sebum, które ciemnieje w kontakcie z powietrzem.
• Białe grudki: małe, zamknięte grudki. W tym przypadku por również jest zatkany, ale zamknięty.
• Czerwone lub żółte krostki: zatkany por, który stał się podrażniony i zaczerwieniony, czasem z żółtą końcówką.
• Głębokie, bolesne zmiany: większe zmiany położone głębiej w skórze, które utrzymują się przez pewien czas.

Im niżej na tej liście znajdują się zmiany Twojego dziecka, tym szybciej warto pójść do lekarza. Głębokie zmiany i częste wyciskanie częściej pozostawiają brązowe plamki lub blizny. Według Thuisarts ryzyko to jest większe przy ciemniejszej karnacji niż przy jasnej.

Co możesz zrobić samodzielnie

Przy niewielkiej liczbie pryszczy możesz sporo zrobić w domu. Thuisarts podaje kilka prostych wskazówek — często zupełnie innych niż te, na które nastolatki trafiają w internecie:

• Jak najmniej drażnij skórę. Wystarczy myć ją raz lub dwa razy dziennie letnią wodą, ewentualnie używając łagodnego środka bez mydła z drogerii. Tarcie, peelingi i częste mycie podrażniają skórę i nie pomagają.
• Nie wyciskaj i nie rozdrapuj. Mogą przez to powstać blizny. Plasterek na pryszcze pomaga powstrzymać się od dotykania zmian.
• Wybieraj produkty bez olejów. Dotyczy to kremu na dzień, produktu z filtrem przeciwsłonecznym i makijażu. Każdego wieczoru dokładnie zmywaj makijaż.
• Chroń skórę przed słońcem. Długie przebywanie na słońcu ani solarium nie pomagają, choć wiele osób sądzi inaczej.

Twoje dziecko ma głównie zaskórniki i niewiele czerwonych lub żółtych krostek? Według Thuisarts możesz wypróbować żel z nadtlenkiem benzoilu z drogerii. Wieczorem nałóż cienką warstwę na skórę. Ocena, czy pomaga, zajmuje 4–6 tygodni, więc nie rezygnuj zbyt szybko. Na początku skóra może być nieco sucha i się łuszczyć. Uważnie przeczytaj ulotkę — żel może odbarwiać włosy i ubrania.

Kiedy iść do lekarza?

Idź z dzieckiem do lekarza, jeśli:

• ma dużo pryszczy z białymi lub żółtymi krostkami;
• ma głębokie lub bolesne zmiany, także na plecach lub klatce piersiowej;
• pojawiają się blizny lub brązowe plamki;
• po kilku miesiącach stosowania powyższych wskazówek problem nadal mocno mu dokucza;
• stan skóry je przygnębia, zaczyna się wycofywać albo nie chce już uprawiać sportu czy chodzić na basen.

Ten ostatni punkt łatwo przeoczyć. Samopoczucie Twojego dziecka jest tak samo ważne jak wygląd jego skóry. Nawet z „kilkoma pryszczami” możesz iść do lekarza, jeśli dziecko bardzo to przeżywa. Nie musisz czekać, aż będzie „wystarczająco źle”.

Co zrobi lekarz?

Wielu rodziców i nastolatków odkłada wizytę, bo nie wie, czego się spodziewać. Oto krótki opis na podstawie Thuisarts:

• Najpierw obejrzy skórę. Lekarz sprawdzi zmiany i zapyta, czego już próbowaliście.
• Może zalecić żel lub krem. Często to pierwszy krok: preparat nakładany na skórę wieczorem. Czasem później dochodzi drugi preparat.
• Czasem także tabletki. Jeśli preparaty nakładane na skórę nie pomagają wystarczająco albo zmiany są na plecach, lekarz może na pewien czas przepisać antybiotyk w tabletkach, zwykle na nie dłużej niż 3 miesiące.
• U dziewcząt czasem tabletka antykoncepcyjna. U wielu dziewcząt zwykła tabletka antykoncepcyjna pomaga również na skórę.
• Może skierować do specjalisty. Jeśli te metody nie pomagają wystarczająco, lekarz może skierować dziecko do dermatologa.

Według Thuisarts także przy lekach przepisanych przez lekarza poprawę zwykle widać dopiero po 4–6 tygodniach. Na początku skóra może nawet stać się nieco sucha lub podrażniona. To normalne. Pomóż dziecku wytrwać — właśnie w pierwszych tygodniach wielu nastolatków rezygnuje.

Jak przygotować się do wizyty

Wizyta u lekarza często trwa tylko dziesięć minut. Dzięki niewielkiemu przygotowaniu lepiej wykorzystacie ten czas:

• Zapisz, czego już próbowaliście i jak długo. Jakie produkty, żele i wskazówki.
• Zrób kilka zdjęć w dni, kiedy skóra wygląda gorzej. Podczas wizyty może akurat być spokojniejsza.
• Zanotuj leki i suplementy, które przyjmuje Twoje dziecko. Także witaminy, bo niektórych preparatów nie należy ze sobą łączyć.
• Pozwól dziecku mówić za siebie. To jego skóra i jego historia. W razie potrzeby możesz coś dodać. Starsze nastolatki czasem wolą pójść na wizytę same.

Od wewnątrz: zadbaj o podstawy

Niezależnie od tego, czy Twoje dziecko idzie do lekarza, skóra każdego dnia potrzebuje składników do tworzenia nowych komórek. Dostają się one z pożywienia przez krew. W okresie dojrzewania cały organizm szybko rośnie, więc zapotrzebowanie na nie jest większe.

Cynk pomaga zachować zdrową skórę. Witamina A również pomaga zachować zdrową skórę, a kwas pantotenowy przyczynia się do prawidłowej syntezy i metabolizmu hormonów steroidowych, witaminy D i niektórych neuroprzekaźników. Składniki te znajdują się między innymi w mięsie, rybach, nabiale, jajach, orzechach i produktach pełnoziarnistych. Ale gdy śniadanie wypada z planu, a obiad zastępuje bułka ze szkolnego sklepiku, trudno mieć pewność, że każdego dnia dieta zapewnia solidne podstawy.

Gdzie w tym wszystkim miejsce na Clear+?

Wielu rodziców zamawia Clear+ dla swojego nastolatka jako uzupełnienie łagodnej pielęgnacji oraz, jeśli to potrzebne, leczenia zaleconego przez lekarza. Clear+ powstał z myślą o osobach od 12. roku życia z cerą z niedoskonałościami. Dwie kapsułki do śniadania zawierają dziesięć składników, w tym cynk, witaminę A i witaminę B5. Ilości wszystkich składników znajdziesz na etykiecie. Clear+ jest wegański, a każda partia przechodzi niezależne badania w Eurofins.

Twoje dziecko przyjmuje leki przepisane przez lekarza lub dermatologa? Zapytaj, czy może stosować je razem z Clear+. Nie podawaj Clear+ przy przyjmowaniu tabletek zawierających pochodne witaminy A, takich jak izotretynoina, ponieważ Clear+ także zawiera witaminę A. Nie łącz go też z innym suplementem zawierającym cynk lub witaminę A.

Tak jak przy żelu zaleconym przez lekarza, skóra potrzebuje czasu. Dlatego oceń efekty po około 90 dniach. Jeśli Clear+ odpowiada Twojemu dziecku, może na stałe zagościć przy śniadaniu — skóra potrzebuje tych składników każdego dnia. Dlaczego trzeba tyle poczekać? Przeczytaj Po jakim czasie zobaczysz różnicę na skórze? Wskazówki, jak zacząć rozmowę z dzieckiem, znajdziesz w artykule Moje nastoletnie dziecko ma pryszcze: jak możesz mu pomóc.

Jest już przy trzecim opakowaniu. To naprawdę nie działa w tydzień i potrzeba czasu, ale … słyszy też od osób ze swojego otoczenia, że jej twarz wygląda na spokojniejszą.

Mirjam

Najczęściej zadawane pytania

Jak długo utrzymują się pryszcze w okresie dojrzewania?

To zależy od dziecka. U wielu nastolatków po kilku latach skóra się uspokaja, a według Thuisarts pryszcze zwykle same ustępują około 25. roku życia. Do tego czasu odpowiednia pielęgnacja i, w razie potrzeby, pomoc lekarza mogą wiele zmienić.

Czy trądzik to to samo co pryszcze?

Tak. Lekarze nazywają pryszcze w okresie dojrzewania trądzikiem, nawet jeśli jest ich tylko kilka. Ta nazwa często brzmi poważniej, niż wygląda sama sytuacja.

Kiedy iść z pryszczami do lekarza?

Gdy pojawia się dużo czerwonych lub żółtych krostek, głębokie lub bolesne zmiany, blizny albo brązowe plamki. Także wtedy, gdy po kilku miesiącach powyższe wskazówki nie pomagają lub stan skóry przygnębia Twoje dziecko.

Czy pryszcze na plecach są normalne?

Tak. Na plecach, klatce piersiowej i ramionach znajduje się dużo gruczołów łojowych, więc wielu nastolatków ma pryszcze również w tych miejscach. Pot, obcisły strój sportowy i plecak mogą nasilać problem. Zachęć dziecko, by po treningu szybko wzięło prysznic i założyło czyste ubranie.

Czy pasta do zębów pomaga na pryszcze?

Nie. To popularny mit. Pasta jest do zębów, nie do skóry, i może ją podrażniać. Lepiej zostawić pryszcz w spokoju albo nakleić na niego plasterek na pryszcze.

Czy słońce pomaga na pryszcze?

Nie. Według Thuisarts długie przebywanie na słońcu i solarium nie pomagają. Zamiast tego chroń skórę produktem z filtrem przeciwsłonecznym bez olejów.

Czy częste mycie pomaga na pryszcze?

Nie. Wystarczy myć skórę raz lub dwa razy dziennie letnią wodą. Częste mycie, tarcie i peelingi ją podrażniają.

Czy moje dziecko może stosować Clear+ razem z lekami przepisanymi przez lekarza?

Zapytaj o to lekarza lub farmaceutę. Nie podawaj Clear+ przy przyjmowaniu tabletek zawierających pochodne witaminy A, takich jak izotretynoina, ponieważ Clear+ także zawiera witaminę A.

Co, jeśli nie będziemy zadowoleni?

Otrzymasz zwrot pieniędzy. Przy pierwszym zamówieniu Twoje dziecko stosuje Clear+ codziennie przez 90 dni, a Ty zgłaszasz się do nas w ciągu kolejnych 10 dni. Pełne warunki znajdziesz w naszej polityce zwrotów.

Ten artykuł zawiera ogólne informacje i nie stanowi porady medycznej. Jeśli masz wątpliwości dotyczące skóry swojego dziecka, skontaktuj się z lekarzem. Clear+ jest suplementem diety. Suplement diety nie zastępuje zróżnicowanej, zbilansowanej diety i zdrowego stylu życia.